नवी दिल्ली / मुंबई :
सध्या आखाती देशांमध्ये (Middle East) युद्धाचे ढग गडद झाले असून, आंतरराष्ट्रीय पातळीवर मोठे संकट निर्माण झाले आहे. होर्मुझच्या सामुद्रधुनीतील निर्बंधांमुळे भारताच्या इंधन आयातीवर मोठा परिणाम झाला असून, देशात इंधन टंचाईची भीती व्यक्त केली जात आहे. भारत आपल्या गरजेच्या तब्बल ८५% कच्चे तेल आणि ९०% गॅस परदेशातून आयात करतो. मात्र, या अत्यंत आव्हानात्मक काळात भारतासाठी एक खूप मोठी आणि आशेची बातमी समोर आली आहे. भारताच्या विविध भागांत खनिज तेल आणि नैसर्गिक गॅसचा प्रचंड साठा सापडला असून भारत आता खजिन्याचा ‘हॉटस्पॉट’ ठरत आहे.
पश्चिम बंगालमध्ये सापडला तेलाचा महासाठा!
भारताच्या पूर्वेला असलेल्या पश्चिम बंगालमधील उत्तर २४ परगणा जिल्ह्यातील ‘अशोक नगर ऑईल फील्ड’ (Ashok Nagar Oil Field) मध्ये कच्च्या तेलाचा प्रचंड साठा सापडला आहे. तज्ज्ञांच्या मते, या ठिकाणी तब्बल २४ कोटी (२४० दशलक्ष) बॅरल इंधनाचा साठा असण्याचा अंदाज आहे. २०१८ मध्येच ONGC ने याचा शोध लावला होता, मात्र स्थानिक विरोध आणि सरकारी अडचणींमुळे काम थांबले होते. आता बंगालमधील निवडणुकांनंतर नवीन सरकारने केंद्राच्या मदतीने इथे पुन्हा ड्रिलिंगचे काम वेगाने सुरू केले असून लवकरच इथून तेल काढले जाईल.
राजस्थान आणि अंदमानमध्येही गॅसचा खजिना!
केवळ पश्चिम बंगालच नाही, तर भारताला इतरही अनेक ठिकाणी जॅकपॉट लागला आहे:
१. राजस्थान (जैसलमेर) : जैसलमेरमधील ‘डांडेवाला’ भागात नैसर्गिक गॅसचा मोठा साठा सापडला आहे. केंद्रीय पेट्रोलियम मंत्री हरदीप सिंग पुरी यांनी दिलेल्या माहितीनुसार, या भागात दररोज २५,००० स्टँडर्ड क्युबिक मीटर गॅस मिळण्याची क्षमता आहे.
२. अंदमान समुद्र : अंदमान समुद्रातील ‘श्री विजयपुरम २’ या भागातही नैसर्गिक गॅसचे प्रचंड साठे आढळून आले आहेत.
भारत इंधनाच्या बाबतीत ‘आत्मनिर्भर’ होणार?
देशात एकीकडे इंधन संपण्याच्या अफवा आणि साठेबाजी सुरू असताना, सरकार आणि यंत्रणांनी नागरिकांना धीर दिला आहे. भारताच्या विविध कोपऱ्यांत सापडणारे हे नवे साठे देशाचे ऊर्जा संकट कायमचे मिटवू शकतात. जर हे साठे योग्य पद्धतीने आणि वेळेत वापरात आणले, तर परदेशी देशांवरील भारताचे अवलंबित्व खूप कमी होईल आणि भारत इंधन क्षेत्रात ‘आत्मनिर्भरते’च्या दिशेने मोठी झेप घेईल.